Beyond drugs:
what really helps in IPF.Πέρα από τα φάρμακα:
τι πραγματικά βοηθά στην IPF.

01

Bottom lineΗ ουσία

Only lung transplantation changes survival in IPF. Pulmonary rehabilitation and ambulatory oxygen reliably improve function and quality of life; everything else is supportive, comorbidity-directed, or investigational.Μόνο η μεταμόσχευση πνεύμονα μεταβάλλει την επιβίωση στην IPF. Η πνευμονική αποκατάσταση και το οξυγόνο κατά την κίνηση βελτιώνουν αξιόπιστα τη λειτουργικότητα και την ποιότητα ζωής· όλα τα υπόλοιπα είναι υποστηρικτικά, στοχεύουν συννοσηρότητες ή είναι ερευνητικά.

02

Pulmonary rehabilitation and exercise trainingΠνευμονική αποκατάσταση και άσκηση

Pulmonary rehabilitation (PR) is the best-evidenced non-drug intervention in IPF: about +37 m 6MWD and about −8 SGRQ points, with no signal of harm. Benefit decays by 6–12 months, so maintenance strategy matters as much as the initial programme.Η πνευμονική αποκατάσταση (PR) είναι η καλύτερα τεκμηριωμένη μη φαρμακευτική παρέμβαση στην IPF: περίπου +37 m στην 6MWD και περίπου −8 μονάδες στο SGRQ, χωρίς ένδειξη βλάβης. Το όφελος εξασθενεί σε 6–12 μήνες, οπότε η στρατηγική διατήρησης μετρά όσο και το αρχικό πρόγραμμα.

Observed (Cochrane 2021, 21 RCTs; Dowman et al.)Παρατηρούμενα (Cochrane 2021, 21 RCT· Dowman et al.)

• No PR-related adverse events across 10 reporting studies. Survival effect uncertain.Καμία ανεπιθύμητη ενέργεια σχετιζόμενη με την PR σε 10 μελέτες που την κατέγραψαν. Η επίδραση στην επιβίωση είναι αβέβαιη.
• Guideline status: ATS 2023 PR guideline recommends PR for adults with ILD (strong) and accepts tele-rehabilitation as an alternative to centre-based PR (conditional) (clinician summary).Θέση οδηγιών: η οδηγία ATS 2023 για την PR τη συνιστά σε ενήλικες με ILD (ισχυρή σύσταση) και αποδέχεται την τηλε-αποκατάσταση ως εναλλακτική του προγράμματος σε κέντρο (υπό όρους) (σύνοψη για κλινικούς).

InterpretationΕρμηνεία

• Benefit size in IPF is comparable to COPD in the short term, but the decay is faster, plausibly because the disease keeps progressing underneath.Το μέγεθος του οφέλους στην IPF είναι συγκρίσιμο με τη ΧΑΠ βραχυπρόθεσμα, αλλά εξασθενεί ταχύτερα — πιθανώς επειδή η νόσος συνεχίζει να εξελίσσεται από κάτω.
• Refer early: patients with better baseline function retain more of the gain; late referral after heavy desaturation yields smaller absolute benefit.Έγκαιρη παραπομπή: οι ασθενείς με καλύτερη αρχική λειτουργικότητα διατηρούν μεγαλύτερο μέρος του κέρδους· η καθυστερημένη παραπομπή, μετά από έντονο αποκορεσμό, αποδίδει μικρότερο απόλυτο όφελος.

Adjuncts and delivery modesΣυμπληρωματικές παρεμβάσεις και τρόποι παροχής

ActionΕνέργειαrefer every newly diagnosed IPF patient with exertional limitation; plan a maintenance or repeat cycle at 6–12 months.παραπομπή κάθε νεοδιαγνωσθέντος ασθενούς με IPF και περιορισμό στην προσπάθεια· προγραμματισμός κύκλου διατήρησης ή επανάληψης στους 6–12 μήνες.

03

Oxygen therapyΟξυγονοθεραπεία

Oxygen improves exertional symptoms and HRQoL in fibrotic ILD with exertional desaturation (K-BILD +3.7 in AmbOx), but no trial shows a survival or progression benefit. A definitive RCT is now unlikely: OxyPuF closed for lack of equipoise.Το οξυγόνο βελτιώνει τα συμπτώματα στην προσπάθεια και την ποιότητα ζωής στην ινωτική ILD με αποκορεσμό στην προσπάθεια (K-BILD +3,7 στη μελέτη AmbOx), αλλά καμία μελέτη δεν δείχνει όφελος στην επιβίωση ή στην εξέλιξη. Μια οριστική RCT είναι πλέον απίθανη: η OxyPuF έκλεισε λόγω έλλειψης ισορροπίας (equipoise).

InterpretationΕρμηνεία

• Ambulatory O2 is symptomatic therapy. Titrate to an exertional SpO2 target (≥88–90%) on a walk test rather than a fixed flow; IPF often needs >4 L/min or a reservoir device on exertion.Το O2 κατά την κίνηση είναι συμπτωματική θεραπεία. Τιτλοποίηση με στόχο SpO2 στην προσπάθεια (≥88–90%) σε δοκιμασία βάδισης, όχι με σταθερή ροή· στην IPF χρειάζονται συχνά >4 L/min ή συσκευή με ασκό στην προσπάθεια.
• HFNO trades a lower ventilatory load against more perceived dyspnoea in naive patients. Physiologically attractive for training sessions; not for routine home use.Το HFNO ανταλλάσσει μικρότερο αναπνευστικό φορτίο με περισσότερη αντιληπτή δύσπνοια σε ασθενείς χωρίς προηγούμενη χρήση. Φυσιολογικά ελκυστικό για συνεδρίες άσκησης· όχι για συστηματική χρήση στο σπίτι.
• Nocturnal desaturation in IPF tracks with pulmonary hypertension and worse survival, but nocturnal O2 has no outcome trial. Overnight oximetry at diagnosis is a reasonable screen.Ο νυχτερινός αποκορεσμός στην IPF συνδέεται με πνευμονική υπέρταση και χειρότερη επιβίωση, αλλά για το νυχτερινό O2 δεν υπάρχει μελέτη εκβάσεων. Η ολονύκτια οξυμετρία κατά τη διάγνωση είναι εύλογος έλεγχος.

ActionΕνέργειαwalk-test oximetry at every review; prescribe ambulatory O2 for SpO2 ≤88% with symptoms; liquid or high-capacity portable systems when exertional need is >3 L/min.οξυμετρία με δοκιμασία βάδισης σε κάθε επανεκτίμηση· συνταγογράφηση O2 κατά την κίνηση για SpO2 ≤88% με συμπτώματα· συστήματα υγρού O2 ή φορητά υψηλής απόδοσης όταν η ανάγκη στην προσπάθεια είναι >3 L/min.

04

Lung transplantationΜεταμόσχευση πνεύμονα

Transplant is the only intervention that changes survival in end-stage IPF. The commonest failure is late referral, not ineligibility: the ISHLT 2021 consensus says refer IPF at diagnosis (Leard et al., JHLT 2021).Η μεταμόσχευση είναι η μόνη παρέμβαση που μεταβάλλει την επιβίωση στην IPF τελικού σταδίου. Η συχνότερη αποτυχία είναι η καθυστερημένη παραπομπή, όχι η μη καταλληλότητα: η συναίνεση ISHLT 2021 ορίζει παραπομπή της IPF κατά τη διάγνωση (Leard et al., JHLT 2021).

Observed / reasonedΠαρατηρούμενα / τεκμηριωμένα

• Post-transplant median survival for IPF is approximately 5–6 years in registry data, below COPD and CF recipients (approximate figure from ISHLT registry reports; not re-verified here).Η διάμεση επιβίωση μετά τη μεταμόσχευση για την IPF είναι περίπου 5–6 έτη στα δεδομένα μητρώων, χαμηλότερη από τους λήπτες με ΧΑΠ και κυστική ίνωση (κατά προσέγγιση τιμή από αναφορές του μητρώου ISHLT· δεν επαληθεύτηκε εκ νέου εδώ).
• Age is no longer an absolute contraindication under ISHLT 2021; frailty, BMI and comorbidity drive risk. Short telomeres (TERT/TERC/RTEL1) raise risk of cytopenias and CMV complications post-transplant and should be known before listing.Η ηλικία δεν αποτελεί πλέον απόλυτη αντένδειξη κατά ISHLT 2021· ο κίνδυνος καθορίζεται από την ευθραυστότητα, τον ΔΜΣ και τις συννοσηρότητες. Τα βραχέα τελομερή (TERT/TERC/RTEL1) αυξάνουν τον κίνδυνο κυτταροπενιών και επιπλοκών CMV μετά τη μεταμόσχευση και πρέπει να είναι γνωστά πριν από την ένταξη σε λίστα.
• Antifibrotics can be continued to transplant; pooled data do not show excess anastomotic complications.Τα αντιινωτικά μπορούν να συνεχιστούν έως τη μεταμόσχευση· τα συγκεντρωτικά δεδομένα δεν δείχνουν περίσσεια επιπλοκών αναστόμωσης.
• ECMO bridging is feasible only for listed candidates with a realistic transplant prospect; it is not a destination therapy.Η γεφύρωση με ECMO είναι εφικτή μόνο για υποψηφίους σε λίστα με ρεαλιστική προοπτική μεταμόσχευσης· δεν αποτελεί θεραπεία προορισμού.

Horizon (not clinical)Ορίζοντας (όχι κλινική πράξη)

• Gene-edited pig lung xenotransplant: first brain-dead human recipient reported in 2025, with no hyperacute rejection but progressive inflammatory injury and graft dysfunction. Multi-month lung xenograft survival is not yet achieved even in non-human primates (Takemoto et al., 2026). Not a near-term option.Ξενομεταμόσχευση γενετικά τροποποιημένου χοίρειου πνεύμονα: ο πρώτος εγκεφαλικά νεκρός άνθρωπος λήπτης αναφέρθηκε το 2025, χωρίς υπεροξεία απόρριψη αλλά με προοδευτική φλεγμονώδη βλάβη και δυσλειτουργία του μοσχεύματος. Επιβίωση πνευμονικού ξενομοσχεύματος για πολλούς μήνες δεν έχει επιτευχθεί ακόμη ούτε σε μη ανθρώπινα πρωτεύοντα (Takemoto et al., 2026). Δεν αποτελεί επιλογή του άμεσου μέλλοντος.

ActionΕνέργειαdiscuss transplant at the diagnosis visit for every IPF patient ≤70–72 years without hard contraindications; send telomere/genetic testing early when there is family history or cytopenia.συζήτηση για μεταμόσχευση στην επίσκεψη της διάγνωσης για κάθε ασθενή με IPF ≤70–72 ετών χωρίς απόλυτες αντενδείξεις· έγκαιρος έλεγχος τελομερών/γενετικός όταν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό ή κυτταροπενία.

05

Symptom-directed and palliative careΣυμπτωματική και ανακουφιστική φροντίδα

Early, structured palliative input improves preparedness and slows the rise in breathlessness and depression in small ILD RCTs. No non-drug intervention for IPF cough has IPF-specific RCT support.Η πρώιμη, δομημένη ανακουφιστική παρέμβαση βελτιώνει την προετοιμασία και επιβραδύνει την επιδείνωση της δύσπνοιας και της κατάθλιψης σε μικρές RCT σε ILD. Καμία μη φαρμακευτική παρέμβαση για τον βήχα της IPF δεν έχει υποστήριξη από RCT ειδικά σε IPF.

InterpretationΕρμηνεία

• BETTER-B is relevant here because it removes a common off-label drug option. That strengthens the case for non-drug breathlessness packages delivered by PR and palliative teams.Η BETTER-B έχει σημασία εδώ επειδή αφαιρεί μια συχνή off-label φαρμακευτική επιλογή. Αυτό ενισχύει την επιχειρηματολογία για μη φαρμακευτικά πακέτα διαχείρισης δύσπνοιας από ομάδες PR και ανακουφιστικής φροντίδας.
• Palliative care in IPF is under-used and often arrives in the final hospitalisation. A needs-triggered model (e.g. after the first respiratory admission, new O2 requirement or FVC <50%) is more realistic than universal referral.Η ανακουφιστική φροντίδα στην IPF υποχρησιμοποιείται και συχνά φτάνει στην τελευταία νοσηλεία. Ένα μοντέλο βάσει αναγκών (π.χ. μετά την πρώτη αναπνευστική νοσηλεία, νέα ανάγκη για O2 ή FVC <50%) είναι πιο ρεαλιστικό από την καθολική παραπομπή.

ActionΕνέργειαintroduce advance care planning in the first year; trigger palliative referral on defined events; give every symptomatic patient written breathlessness self-management advice.εισαγωγή του προγραμματισμού φροντίδας τον πρώτο χρόνο· παραπομπή σε ανακουφιστική φροντίδα με βάση καθορισμένα συμβάντα· γραπτές οδηγίες αυτοδιαχείρισης δύσπνοιας σε κάθε συμπτωματικό ασθενή.

06

Comorbidity-directed interventionsΠαρεμβάσεις για τις συννοσηρότητες

Treat comorbidities for their own sake, not as disease-modifying IPF therapy. Anti-reflux surgery did not significantly slow FVC decline, and the 2022 guideline advises against it for IPF outcomes; OSA treatment has the strongest observational signal.Οι συννοσηρότητες αντιμετωπίζονται για τον εαυτό τους, όχι ως θεραπεία που τροποποιεί την IPF. Η χειρουργική αντιμετώπιση της παλινδρόμησης δεν επιβράδυνε σημαντικά την πτώση της FVC, και η οδηγία του 2022 τη συνιστά κατά για εκβάσεις της IPF· η θεραπεία της OSA έχει την ισχυρότερη ένδειξη από μελέτες παρατήρησης.

InterpretationΕρμηνεία

• WRAP-IPF was underpowered and had differential FVC data completeness (27 vs 20 at week 48). Surgery is reasonable for symptomatic refractory reflux or pre-transplant, not as antifibrotic strategy.Η WRAP-IPF είχε χαμηλή στατιστική ισχύ και άνιση πληρότητα δεδομένων FVC (27 έναντι 20 στην εβδομάδα 48). Η επέμβαση είναι εύλογη για συμπτωματική ανθεκτική παλινδρόμηση ή πριν από μεταμόσχευση, όχι ως αντιινωτική στρατηγική.
• OSA is common in IPF (over half of newly diagnosed patients in Greek cohorts) and is cheap to screen for. The CPAP–survival link may reflect healthy-adherer bias.Η OSA είναι συχνή στην IPF (πάνω από τους μισούς νεοδιαγνωσθέντες ασθενείς σε ελληνικές κοορτές) και ο έλεγχός της είναι φθηνός. Η σύνδεση CPAP–επιβίωσης μπορεί να αντανακλά μεροληψία «υγιούς συμμορφούμενου».

ActionΕνέργειαpolysomnography or validated home sleep testing at diagnosis; track weight at each visit with dietetic input when weight loss exceeds 5%; keep vaccinations current.πολυσωμνογραφία ή επικυρωμένη μελέτη ύπνου στο σπίτι κατά τη διάγνωση· παρακολούθηση βάρους σε κάθε επίσκεψη, με διαιτολογική υποστήριξη όταν η απώλεια υπερβαίνει το 5%· ενημερωμένοι εμβολιασμοί.

07

Digital and remote monitoringΨηφιακή και απομακρυσμένη παρακολούθηση

Home spirometry is feasible at scale and tracks absolute FVC well, but its measured rate of decline correlates poorly with clinic spirometry (r=0.26 over 52 weeks). Use it to flag change, not to replace clinic PFTs for treatment decisions.Η σπιρομέτρηση στο σπίτι είναι εφικτή σε μεγάλη κλίμακα και παρακολουθεί καλά την απόλυτη FVC, αλλά ο ρυθμός πτώσης που μετρά συσχετίζεται φτωχά με τη σπιρομέτρηση του ιατρείου (r=0,26 σε 52 εβδομάδες). Χρησιμοποιείται για να επισημάνει μεταβολή, όχι για να αντικαταστήσει τις PFT του ιατρείου στις θεραπευτικές αποφάσεις.

InterpretationΕρμηνεία

• Home FVC noise (CV ~5.6%) is similar to the 5–10% thresholds used to define progression. Single readings mislead; rolling averages or joint models are required.Ο θόρυβος της FVC στο σπίτι (CV ~5,6%) είναι παρόμοιος με τα όρια 5–10% που ορίζουν την εξέλιξη. Οι μεμονωμένες μετρήσεις παραπλανούν· απαιτούνται κυλιόμενοι μέσοι όροι ή κοινά μοντέλα.
• The value of home monitoring is earlier detection of acute decline and better access for remote patients. No RCT shows it changes hard outcomes.Η αξία της παρακολούθησης στο σπίτι είναι η εγκαιρότερη ανίχνευση οξείας επιδείνωσης και η καλύτερη πρόσβαση για απομακρυσμένους ασθενείς. Καμία RCT δεν δείχνει ότι αλλάζει σκληρές εκβάσεις.

ActionΕνέργειαoffer home spirometry to motivated patients with a defined alert rule and a named clinician reviewing data; confirm any alert with clinic PFTs before changing therapy.σπιρομέτρηση στο σπίτι σε ασθενείς με κίνητρο, με καθορισμένο κανόνα ειδοποίησης και συγκεκριμένο κλινικό ιατρό που ελέγχει τα δεδομένα· επιβεβαίωση κάθε ειδοποίησης με PFT ιατρείου πριν από αλλαγή θεραπείας.

08

Investigational approachesΕρευνητικές προσεγγίσεις

Cell therapies are the main "non-classical" investigational route in IPF. Safety looks acceptable, but efficacy rests on trials of 9–20 patients; none is ready for practice, and unregulated stem-cell clinics should be actively discouraged.Οι κυτταρικές θεραπείες είναι η κύρια «μη κλασική» ερευνητική οδός στην IPF. Η ασφάλεια φαίνεται αποδεκτή, αλλά η αποτελεσματικότητα στηρίζεται σε μελέτες 9–20 ασθενών· καμία δεν είναι έτοιμη για την πράξη, και οι μη ρυθμιζόμενες κλινικές βλαστοκυττάρων πρέπει να αποθαρρύνονται ενεργά.

InterpretationΕρμηνεία

• The Averyanov effect (about 14 percentage-point FVC separation) is implausibly large for any IPF therapy and comes from a single centre with n=10 per arm. Treat it as a signal needing independent replication.Το αποτέλεσμα Averyanov (διαφορά FVC περίπου 14 ποσοστιαίων μονάδων) είναι απίστευτα μεγάλο για οποιαδήποτε θεραπεία IPF και προέρχεται από ένα μόνο κέντρο με n=10 ανά σκέλος. Πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ένδειξη που χρειάζεται ανεξάρτητη επιβεβαίωση.
• MSC biology in IPF is paracrine and immunomodulatory, not engraftment. The aged, senescent IPF niche may blunt repair signals, which argues for combination with senolytic or antifibrotic strategies rather than standalone use.Η βιολογία των MSC στην IPF είναι παρακρινική και ανοσοτροποποιητική, όχι εμφύτευση. Η γηρασμένη IPF φωλιά μπορεί να αμβλύνει τα σήματα επισκευής, κάτι που συνηγορεί υπέρ συνδυασμού με σενολυτικές ή αντιινωτικές στρατηγικές αντί για αυτόνομη χρήση.

ActionΕνέργειαenrol only within registered, regulated trials; counsel patients explicitly about commercial stem-cell offers.ένταξη μόνο σε καταχωρημένες, ρυθμιζόμενες κλινικές μελέτες· ρητή ενημέρωση των ασθενών για εμπορικές προσφορές βλαστοκυττάρων.

09

Evidence gaps and caveatsΚενά τεκμηρίωσης και επιφυλάξεις

The evidence base for non-drug care in IPF is small, mostly short-term, and largely unblinded; the gaps below are where a trial or registry would change practice.Η τεκμηρίωση για τη μη φαρμακευτική φροντίδα στην IPF είναι περιορισμένη, κυρίως βραχυπρόθεσμη και σε μεγάλο βαθμό χωρίς τύφλωση· τα κενά παρακάτω είναι τα σημεία όπου μια μελέτη ή ένα μητρώο θα άλλαζε την πράξη.

CaveatsΕπιφυλάξεις

• Most PR and oxygen trials enrol mixed ILD; IPF subgroup estimates are less precise and sometimes not sustained.Οι περισσότερες μελέτες PR και οξυγόνου εντάσσουν μικτές ILD· οι εκτιμήσεις για την υποομάδα IPF είναι λιγότερο ακριβείς και μερικές φορές δεν διατηρούνται.
• Blinding is near-impossible for exercise, oxygen and palliative interventions, so patient-reported outcomes carry performance bias.Η τύφλωση είναι σχεδόν αδύνατη για άσκηση, οξυγόνο και ανακουφιστικές παρεμβάσεις, οπότε οι εκβάσεις που αναφέρουν οι ασθενείς φέρουν μεροληψία απόδοσης.
• The post-transplant survival figure is approximate from registry reports and was not re-verified for this review.Η τιμή επιβίωσης μετά τη μεταμόσχευση είναι κατά προσέγγιση από αναφορές μητρώων και δεν επαληθεύτηκε εκ νέου για αυτή την ανασκόπηση.
• Search basis: PubMed via tool access, as of the date above; not a formal systematic review.Βάση αναζήτησης: PubMed, έως την παραπάνω ημερομηνία· δεν πρόκειται για τυπική συστηματική ανασκόπηση.

Open questions that would change practiceΑνοιχτά ερωτήματα που θα άλλαζαν την πράξη

1. Maintenance after PR: which model (tele-, home-, repeat cycles) preserves the 6MWD gain beyond 6 months in IPF?Διατήρηση μετά την PR: ποιο μοντέλο (τηλε-, στο σπίτι, επαναλαμβανόμενοι κύκλοι) διατηρεί το κέρδος στην 6MWD πέρα από τους 6 μήνες στην IPF;
2. Does nocturnal O2 or CPAP change PH progression or survival in IPF with sleep-disordered breathing?Αλλάζει το νυχτερινό O2 ή η CPAP την εξέλιξη της πνευμονικής υπέρτασης ή την επιβίωση στην IPF με διαταραχές αναπνοής στον ύπνο;
3. What home-spirometry alert rule (threshold, smoothing window) gives acceptable false-alarm rates?Ποιος κανόνας ειδοποίησης στη σπιρομέτρηση στο σπίτι (όριο, παράθυρο εξομάλυνσης) δίνει αποδεκτά ποσοστά ψευδών συναγερμών;
4. Does a needs-triggered palliative model reduce end-of-life hospital deaths in IPF?Μειώνει ένα μοντέλο ανακουφιστικής φροντίδας βάσει αναγκών τους θανάτους στο νοσοκομείο στο τέλος της ζωής στην IPF;
5. Can high-dose MSC effects be replicated in a multicentre, blinded phase 2b?Μπορούν τα αποτελέσματα των MSC υψηλής δόσης να επαναληφθούν σε πολυκεντρική, τυφλή μελέτη φάσης 2b;

Practical bundle (proposed)Πρακτικό πακέτο (προτεινόμενο)

• At diagnosis: transplant discussion, PR referral, walk-test oximetry, sleep study, vaccinations, advance care planning introducedΚατά τη διάγνωση: συζήτηση για μεταμόσχευση, παραπομπή για PR, οξυμετρία με δοκιμασία βάδισης, μελέτη ύπνου, εμβολιασμοί, εισαγωγή προγραμματισμού φροντίδας
• Every 3–6 months: walk-test oximetry, weight, symptom and palliative-trigger reviewΚάθε 3–6 μήνες: οξυμετρία με δοκιμασία βάδισης, βάρος, επανεκτίμηση συμπτωμάτων και κριτηρίων ανακουφιστικής φροντίδας
• At 6–12 months post-PR: maintenance or repeat programmeΣτους 6–12 μήνες μετά την PR: πρόγραμμα διατήρησης ή επανάληψη

10

SourcesΠηγές

Retrieved via PubMed; DOI links below.Ανάκτηση μέσω PubMed· σύνδεσμοι DOI παρακάτω.

Guidelines and consensusΟδηγίες και συναινέσεις

1. Raghu G et al. IPF (update) and PPF: ATS/ERS/JRS/ALAT guideline. AJRCCM 2022. doi:10.1164/rccm.202202-0399ST
2. Jacobs SS et al. Home oxygen therapy: ATS guideline. AJRCCM 2020. doi:10.1164/rccm.202009-3608ST
3. Jenkins AR et al. Summary for clinicians: ATS PR guideline. AnnalsATS 2024. doi:10.1513/AnnalsATS.202310-909CME
4. Leard LE et al. ISHLT consensus on lung transplant candidate selection. JHLT 2021. doi:10.1016/j.healun.2021.07.005

Rehabilitation and oxygenΑποκατάσταση και οξυγόνο

5. Dowman L et al. PR for ILD. Cochrane 2021. doi:10.1002/14651858.CD006322.pub4
6. Aktan R et al. Home tele-IMT in IPF, RCT. Respirology 2024. doi:10.1111/resp.14810
7. Visca D et al. AmbOx. Lancet Respir Med 2018. doi:10.1016/S2213-2600(18)30289-3
8. Adams RL et al. OxyPuF. Health Technol Assess 2025. doi:10.3310/TWKS4194
9. Lin LY et al. O2 for exercise in fILD, meta-analysis. Respir Med 2024. doi:10.1016/j.rmed.2024.107657
10. Thivent S et al. Nasal high-flow at rest in fILD. J Appl Physiol 2026. doi:10.1152/japplphysiol.01206.2025
11. Han T et al. Nocturnal O2 for OSA in fILD. Sleep Breath 2025. doi:10.1007/s11325-025-03251-0

Palliative, comorbidity, monitoringΑνακουφιστική φροντίδα, συννοσηρότητες, παρακολούθηση

12. Lindell KO et al. SUPPORT nurse-led palliative RCT. AnnalsATS 2021. doi:10.1513/AnnalsATS.202012-1494OC
13. Bassi I et al. Multidisciplinary palliative pilot RCT. Pulmonology 2021. doi:10.1016/j.pulmoe.2021.11.004
14. Higginson IJ et al. BETTER-B. Lancet Respir Med 2024. doi:10.1016/S2213-2600(24)00187-5
15. Raghu G et al. WRAP-IPF. Lancet Respir Med 2018. doi:10.1016/S2213-2600(18)30301-1
16. Mermigkis C et al. CPAP in IPF with OSA. Sleep Breath 2015. doi:10.1007/s11325-014-1033-6
17. Papadogiannis G et al. IPF±OSA, PAP effect. JCSM 2021. doi:10.5664/jcsm.8932
18. Noth I et al. Home spirometry, INMARK. ERJ 2021. doi:10.1183/13993003.01518-2020
19. Nakshbandi G et al. Online home spirometry in national care. ERJ Open Res 2025. doi:10.1183/23120541.01234-2024
20. Mandizha J et al. Patient perspectives on home spirometry. BMJ Open Respir Res 2023. doi:10.1136/bmjresp-2023-001837
21. Bass A et al. Bluetooth oximetry in PR. Respir Med 2026. doi:10.1016/j.rmed.2026.108716
22. Humphries SM et al. Deep-learning UIP classification. AJRCCM 2024. doi:10.1164/rccm.202307-1191OC

InvestigationalΕρευνητικές

23. Glassberg MK et al. AETHER. Chest 2017. doi:10.1016/j.chest.2016.10.061
24. Averyanov A et al. High-dose MSCs in rapid-progressor IPF. Stem Cells Transl Med 2020. doi:10.1002/sctm.19-0037
25. Wang X et al. MSC-derived sEVs in IPF models. Stem Cell Rev Rep 2025. doi:10.1007/s12015-025-10976-8
26. Takemoto S et al. Pig lung xenotransplantation barriers. Transpl Int 2026. doi:10.3389/ti.2025.15542